W kulturze bardzo dobrze znamy s\u0142owo \u201ewsp\u00f3\u0142praca\u201d. Tworzymy kolektywy, \u0142\u0105czymy kompetencje, dzielimy si\u0119 kontaktami, przestrzeni\u0105 i pomys\u0142ami. Wsp\u00f3lnotowo\u015b\u0107 jest wpisana w spos\u00f3b my\u015blenia wielu os\u00f3b dzia\u0142aj\u0105cych w tym sektorze. Ale czy r\u00f3wnie wsp\u00f3lnotowo mo\u017cemy my\u015ble\u0107 o ekonomii naszej pracy?<\/p>\n\n\n\n
Bo chocia\u017c kultura cz\u0119sto opiera si\u0119 na warto\u015bciach bliskich sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci – zaufaniu, wsp\u00f3\u0142odpowiedzialno\u015bci i wsp\u00f3\u0142tworzeniu, sam system pracy bywa bardzo indywidualny. Ka\u017cdy sam negocjuje umowy, sam pilnuje rozlicze\u0144, sam organizuje swoje bezpiecze\u0144stwo zawodowe i sam pr\u00f3buje poradzi\u0107 sobie z okresami pomi\u0119dzy projektami Przyzwyczaili\u015bmy si\u0119 do tego, \u017ce niezale\u017cno\u015b\u0107 oznacza samodzielno\u015b\u0107. Ale czy naprawd\u0119 musi oznacza\u0107 samotno\u015b\u0107?<\/p>\n\n\n\n
Jedn\u0105 z ciekawszych europejskich odpowiedzi na to pytanie jest model sp\u00f3\u0142dzielczy rozwijany przez sie\u0107 SMart. Jej historia zacz\u0119\u0142a si\u0119 w Belgii w 1998 roku, w\u0142a\u015bnie od \u015brodowiska artystycznego. Pomys\u0142 by\u0142 prosty: stworzy\u0107 rozwi\u0105zanie dla os\u00f3b, kt\u00f3re pracuj\u0105 projektowo i chc\u0105 zachowa\u0107 tw\u00f3rcz\u0105 niezale\u017cno\u015b\u0107, ale jednocze\u015bnie potrzebuj\u0105 wi\u0119kszej stabilno\u015bci ni\u017c ta, kt\u00f3r\u0105 daje klasyczny freelancing. Dzi\u015b podobne modele dzia\u0142aj\u0105 m.in. w Belgii, Francji, Niemczech czy Szwecji, odpowiadaj\u0105c na wyzwania rynku pracy, kt\u00f3ry coraz rzadziej mie\u015bci si\u0119 w prostym podziale: albo etat, albo w\u0142asna dzia\u0142alno\u015b\u0107. Sp\u00f3\u0142dzielnia mo\u017ce przej\u0105\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 tego, co dla pojedynczej osoby jest najwi\u0119kszym obci\u0105\u017ceniem: administracj\u0119, rozliczenia, kwestie prawne czy dost\u0119p do us\u0142ug i zabezpiecze\u0144. Tw\u00f3rca nadal pozostaje niezale\u017cny, ale nie musi wszystkiego robi\u0107 sam.<\/p>\n\n\n\n
To ciekawa zmiana perspektywy. Nie chodzi o stworzenie kolejnej instytucji, kt\u00f3ra m\u00f3wi artystom, jak maj\u0105 dzia\u0142a\u0107. Raczej o wsp\u00f3lne narz\u0119dzie, kt\u00f3rego u\u017cytkownikami i wsp\u00f3\u0142w\u0142a\u015bcicielami s\u0105 same osoby tworz\u0105ce. Na tej idei opiera si\u0119 r\u00f3wnie\u017c rozwijana w Polsce Sp\u00f3\u0142dzielnia Kultura <\/a> – pilota\u017c inspirowany europejskimi do\u015bwiadczeniami. Jej za\u0142o\u017ceniem jest stworzenie modelu, kt\u00f3ry mo\u017ce wspiera\u0107 osoby pracuj\u0105ce w kulturze i sektorach kreatywnych: artyst\u00f3w, producent\u00f3w, kurator\u00f3w, animator\u00f3w, technik\u00f3w czy freelancer\u00f3w. Czy ka\u017cda osoba musi osobno kupowa\u0107 te same us\u0142ugi? Zdobywa\u0107 t\u0119 sam\u0105 wiedz\u0119? Przechodzi\u0107 przez te same formalno\u015bci? Czy mo\u017ce cz\u0119\u015b\u0107 zasob\u00f3w warto budowa\u0107 wsp\u00f3lnie? Oczywi\u015bcie sp\u00f3\u0142dzielnia nie rozwi\u0105\u017ce wszystkich problem\u00f3w i nie sprawi, \u017ce nagle niestabilno\u015b\u0107 projektowej pracy zniknie. Ale by\u0107 mo\u017ce w\u0142a\u015bnie takich rozwi\u0105za\u0144 dzi\u015b potrzebujemy – nie jednego wielkiego pomys\u0142u, kt\u00f3ry naprawi wszystko, tylko r\u00f3\u017cnych modeli, kt\u00f3re uzupe\u0142niaj\u0105 istniej\u0105cy system.<\/p>\n\n\n\n Sp\u00f3\u0142dzielnia Kultura rozpoczyna etap rozm\u00f3w i konsultacji ze \u015brodowiskiem. Zanim powstanie gotowy model, chcemy lepiej zrozumie\u0107 realne potrzeby os\u00f3b, kt\u00f3re pracuj\u0105 projektowo: co najbardziej utrudnia codzienn\u0105 prac\u0119, jakiego wsparcia brakuje i jakie rozwi\u0105zania faktycznie by\u0142yby przydatne. Zapraszamy do udzia\u0142u w spotkaniach fokusowych osoby zwi\u0105zane z kultur\u0105 i sektorami kreatywnymi. To moment, w kt\u00f3rym mo\u017cna wsp\u00f3\u0142tworzy\u0107 rozwi\u0105zanie, zanim zostanie zaprojektowane.<\/p>\n\n\n\n Spotkania odb\u0119d\u0105 si\u0119 w nast\u0119puj\u0105cych terminach:<\/p>\n\n\n\n Spotkania maj\u0105 form\u0119 moderowanych rozm\u00f3w w ma\u0142ych grupach, poprowadz\u0105 je Karol Wittels i Wojciech Gorczyca z Fundacji Obserwatorium. Porozmawiamy o tym, jak wygl\u0105da codzienna praca w kulturze, wsp\u00f3\u0142praca z instytucjami oraz jakie s\u0105 najwa\u017cniejsze wyzwania i potrzeby. Wnioski ze spotka\u0144 b\u0119d\u0105 bezpo\u015brednio wykorzystywane przy projektowaniu modelu Sp\u00f3\u0142dzielni Kultura. Aby wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w spotkaniu, prosimy o wype\u0142nienie formularza zg\u0142oszeniowego:<\/p>\n\n\n\n\n